• Document: Kuder A., Perkowski K., Śledziewski D. (red.) Kierunki doskonalenia treningu i walki sportowej. T.6, PTNKF, Warszawa 2009:
  • Size: 613.99 KB
  • Uploaded: 2019-05-17 21:16:47
  • Status: Successfully converted


Some snippets from your converted document:

Kuder A., Perkowski K., Śledziewski D. (red.) Kierunki doskonalenia treningu i walki sportowej. T.6, PTNKF, Warszawa 2009: 11-25. Marcin Siewierski, Paweł Słomiński, Robert Białecki Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie Trening wysokogórski w przygotowaniu pływaków najwyższej klasy do zawodów głównych ∗ Trening wysokogórski jest obecnie uznany za skuteczny środek zwiększający efektywność pracy podstawowych układów funkcjonalnych organizmu, podnosząc poziom przygotowania zawodników. Badania nad efektywnością treningu w górach stały się bardzo popularne po Igrzyskach Olimpijskich w Meksyku (1968). Wyniki uzyskane w Meksyku, który leży ok. 2300 m nad poziomem morza znacznie zwiększyły zainteresowanie treningiem w warunkach hipoksji, będąc źródłem późniejszych badań. Dziś wiemy, że efekty treningu wysokogórskiego w dyscyplinach wytrzymałościowych, a do takich zalicza się pływanie przekładają się na wyniki sportowe uzyskiwane podczas zawodów rozgrywanych na niższych wysokościach. Stąd też odpowiednio zaplanowane zgrupowania, co do miejsca, wysokości, czasu trwania, częstotliwości powtarzania oraz treści treningowych (wielkość i struktura obciążeń treningowych) stały się ważnym elementem w przygotowaniu pływaków wysokiej klasy. W opinii wielu autorów [m.in. Stray-Gundersen, Chapman, Levine 2001, Burke, Brugniaux i wsp. 2006, Roles i wsp. 2006, Wehrlin, Marti 2006] zgrupowanie w górach powinno trwać 3-4 tygodnie, a jego efekt (indywidualny dla zawodnika) występuje już w pierwszej dobie po powrocie na poziom morza i zazwyczaj utrzymuje się ok. 2-3 tygodni. Płatonow [1996] i Bułatowa [1996] podają, że w przypadku stosowania 3-tygodniowych faz treningu górskiego (a tak zaplanowano trening u badanych zawodników) rozwój i utrzymanie reakcji adaptacyjnych obserwuje się zwykle miedzy 30-36 dniem po powrocie w warunki nizinne. Zatem termin przeprowadzenia zgrupowania wysokogórskiego powinien być ściśle powiązany z kalendarzem zawodów, tak aby termin startów przypadł na czas podwyższonej dyspozycji zawodnika wynikającej z pracy w warunkach wysokich gór. Po powrocie na niższą wysokość można stosować środki treningu, które pozwalają podtrzymać osiągnięty poziom adaptacji organizmu w odniesieniu do mechanizmów energetycznych. Stabilizację poziomu adaptacji można uzyskać m.in. poprzez włączanie do treningu warunków sztucznej hipoksji pływając np. z zatrzymanym oddechem lub z rurką. Wydłużenie poziomu adaptacji organizmu w warunkach nizinnych oraz skrócenie czasu aklimatyzacji do warunków wysokogórskich u większości zawodników obserwowane jest w wyniku odbycia kolejnych zgrupowań. Miyashita [1996] uważa, że zgrupowania wysokogórskie powinny odbywać się w ciągu sezonu szkolenia tak często jak jest to możliwe, gdyż przyczyniają się m.in. do wzrostu adaptacji organizmu do odmiennych warunków zewnętrznych. Planując zgrupowanie wysokogórskie należy wybrać (oprócz wspomnianych wyżej uwarunkowań) zasadę prowadzenia treningu. W zależności od miejsca zamieszkania (wysokość nad poziomem morza) i prowadzenia treningu najczęściej stosowane są 3 zasady: „mieszkaj wysoko – trenuj nisko”, mieszkaj nisko trenuj wysoko” oraz „mieszkaj wysoko i trenuj wysoko” [Baker, Hopkins 1998]. Pierwsza z nich jest najczęściej stosowana przez zawodników w różnych dyscyplinach wytrzymałościowych, gdyż umożliwia realizację zadań treningowych z intensywnością taką jak na poziomie morza. Przyczynia się do wyraźnego wzrostu objętości krążącej krwi, średniej objętości erytrocytów, masy hemoglobiny bez zwiększenia jej stężenia [Baker, Hopkins 1998, Levine, Stray-Gundersen 1997, Stray-Gundersen, Chapman , Levine 2001, Wehrlin, Marti 2006]. U zawodników mieszkających nisko, a trenujących wysoko (druga zasada) zaobserwowano wzrost mitochondrium w komórkach oraz ilości mioglobiny (biorącej udział w magazynowaniu tlenu) [Baumann i wsp. 1994]. Trening prowadzony w oparciu o trzecią zasadę („mieszkaj wysoko i trenuj wysoko”) przyczynia się do wzrostu masy krwinek czerwonych, wzrostu stężenia retikulocytów i hemoglobiny [Stray-Gundersen, Chapman , Levine 2001]. Według tej zasady trenowali badani pływacy kadry narodowej. Obecnie przyjmuje się, że trening wysokogórski przynosi największe efekty, gdy prowadzony jest na wysokości 2000-2300 m n.p.m. [Miyashita 1996]. Płatonow [20] podkreśla, że wybór optymalnej wysokości do treningu górskiego powinien być uwarunkowany specyfiką danej dyscypliny, gdyż wówczas pozwala skutecznie podtrzymać i rozwijać te składowe mistrzostwa dla których wysoki poziom hipoksji mógłby okazać się czynnikiem niekorzystnym. Jako przykład podaje biegaczy długodystansowych, których wynik zależy od mocy, pojemności płuc, ekonomiki pracy i o

Recently converted files (publicly available):